ELEKTRİK PİYASASINDA ÜRETİM FAALİYETİNDE BULUNMAK ÜZERE SU KULLANIM HAKKI ANLAŞMASI İMZALANMASINA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK’TE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
8 Şubat 2025 tarihinde yayımlanan değişiklik metni, “Elektrik Piyasasında Üretim Faaliyetinde Bulunmak Üzere Su Kullanım Hakkı Anlaşması İmzalanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik”te çeşitli değişiklikler yapmıştır.
Yapılan değişiklikte özellikle mücbir sebep durumlarında şirketlerin yükümlülüklerinin ertelenmesi, projelerin bölünmesi, sivil savunma ve güvenlik tedbirleri gibi konularda yeni düzenlemeler getirmiştir. Bu değişiklikler, şirketlerin karşılaşabileceği olağanüstü durumlarda esneklik sağlamayı ve HES tesislerinin güvenliğini artırmayı amaçlamaktadır. Bu yönetmelik yayımlandığı tarihte yürürlüğe girmiştir.
Bu değişiklikler madde madde olacak şekilde aşağıda açıklanmıştır.
MADDE 4: Yönetmeliğin 4. maddesine “mücbir sebep” tanımı eklenmiştir.
- Yeni bir bent eklenerek “mücbir sebep” tanımı yapılmıştır. Mücbir sebep, şirketin yükümlülüklerini etkileyen, dışsal, kaçınılamaz ve öngörülemez durumlar olarak tanımlanmıştır.
MADDE 11: Hidroelektrik kaynak katkı payı teklifinin verilmesi ve güncellenmesi başlıklı 11. Maddeye hidroelektrik kaynak katkı payı ödemelerinde mücbir sebep durumları düzenleyen iki yeni fıkra eklenmiştir.
- Fıkra: DSİ tarafından inşa edilen projelerde, HES kısmının kısmi geçici kabulü yapılmış olsa bile, DSİ’nin inşaat veya kamulaştırma faaliyetlerindeki gecikmeler nedeniyle diğer ünitelerin işletmeye alınamaması durumunda, hidroelektrik kaynak katkı payı işletmeye alınan ünitelerin kurulu gücü üzerinden hesaplanacağı düzenlenmiştir.
- Fıkra: Mücbir sebeplerle üretim yapılamayan günler için hidroelektrik kaynak katkı payı ödemelerinin kısmi olarak tahsil edileceği; yani, üretim yapılamayan günlerin ödeme hesabından düşüleceği düzenlenmiştir.
MADDE 17: Enerji hissesi katılım payı başlıklı 17. Maddede yapılan değişikliğe göre ise:
- Mücbir sebepler nedeniyle üretim faaliyetlerinin durduğu durumlarda, ortak tesis yatırım bedeli ödemeleri ertelenecek ve bu süre Yİ-ÜFE ile güncellenecektir.
- Yİ-ÜFE oranı yasal faizden yüksekse yasal faiz oranı uygulanacaktır.
Ayrıca Yönetmeliğe yeni Ek Maddeler eklenmiştir.
Ek Madde 1:
- Mücbir sebepler halinde şirketlerin hangi usullerle başvuru yapacakları ve yükümlülüklerinin DSİ’nin onayıyla ertelenebileceği veya askıya alınabileceği düzenlenmiştir.
- Ani afetler, savaş, grev gibi durumlar mücbir sebep sayılmıştır.
Ek Madde 2:
- HES Projelerinin bölünmesine yönelik işlemler düzenlenmiştir.
- Birden fazla müstakil HES tesisi içeren projelerin ayrı ayrı su kullanım hakkı anlaşmaları yapılmasına yönelik düzenlemeler getirilmiştir.
Ek Madde 3:
- Afet durumlarında alınması gereken güvenlik önlemleri detaylandırılmış; güvenlik tedbirlerinin nasıl alınacağı, enerji üretiminin durdurulması gibi yükümlülükler getirilmiştir.
- Yükümlülüklere uyulmaması durumunda veya DSİ tarafından verilen yazılı talimatların süresi içerisinde gereğinin yapılmamasından dolayı oluşabilecek her türlü zarar, ziyan, can ve mal kaybından doğan mali, hukuki ve cezai sorumluluktan şirketlerin sorumlu olacağı düzenlenmiştir.
- DSİ tarafından verilen talimatlara uyulmaması durumunda su kullanım hakkı anlaşmasının feshedilebileceği belirtilmiştir.
Geçici Madde 5:
- İşletmede olan ve kurulu güç esasına göre hidroelektrik kaynak katkı payı ödeme yükümlülüğü doğan projelerde, hidroelektrik kaynak katkı payı tutarlarının yeniden hesaplanarak mahsuplaşılmasına ilişkin hükümler düzenlenmiştir.
Geçici Madde 6:
- 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunun “Lisans ve Önlisanslara İlişkin Sonlandırma Ve Tadil Hakkı” başlıklı geçici 32. Maddesi uyarınca başvurularının EPDK tarafından uygun bulunması halinde DSİ’deki geçici teminat mektuplarının iade edilmesine ilişkin usul ve esaslar hakkında düzenleme yapılmıştır.
Aynı Yönetmeliğin EK-1’inin 31 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
EK-1’in 31. maddesi, sivil savunma, koruma ve koruyucu güvenlik tedbirlerine ilişkin hükümlerle değiştirilmiştir.
- Sivil savunma ve koruyucu güvenlik önlemleri: HES tesislerinde halkın can ve mal güvenliği için gerekli tedbirlerin şirketler tarafından alınması zorunlu hale getirilmiştir.
- Ayrıca Şirketler DSİ tarafından belirlenen standartlara uygun tehlike ikaz ve uyarı işaretleri koymak zorundadırlar.
- DSİ tarafından verilen talimatların yerine getirilmemesi durumunda enerji üretiminin durdurulması veya tesislerin boşaltılması gibi yaptırımlar getirilmiştir.
