Raporda büyük verinin tanımı yapılmakla birlikte kamu hizmetlerinin sunumu kapsamında çeşitli sektörlerdeki kullanım alanlarına değinilmiştir. Enerji sektörü de büyük verinin kullanım alanları arasında yer almaktadır. Ayrıca raporda enerji sektörü, yapay zekanın potansiyel kullanım alanlarından biri olarak belirtilmiştir. Raporda yer alan detaylı bilgiler şu şekildedir:
a. Büyük Verinin Tanımı
Büyük Veri, farklı kaynaklardan gelen farklı veri tiplerini içeren büyük boyutlu veri olarak tanımlanmaktadır. Büyük Veri, “insanlar tarafından oluşturulan dijital ayak izleri” ve “makine verileri” olmak üzere iki ana kategoride sınıflandırılmaktadır. Dijital ayak izleri, bireylerin internet üzerindeki etkileşimleri sonucu ortaya çıkan verilerden oluşur. Bu veriler, kullanıcıların tıklama geçmişleri, sosyal medya etkileşimleri gibi günlük aktivitelerinden elde edilmektedir. Makine verileri ise güvenlik sistemleri ve diğer dijital altyapılar aracılığıyla toplanan verilerdir. Örneğin, alışveriş sitelerinde yapılan işlemler ve güvenlik günlükleri bu kategoriye girmektedir.
Büyük Verinin kullanımıyla tüketici deneyimlerini geliştirmek, maliyetleri düşürmek, daha etkin pazarlama stratejileri oluşturmak ve mevcut süreçlerin verimliliğini artırmak mümkündür.
b. Kamu Hizmetlerinde Büyük Verinin Kullanımı
Kamu hizmetlerinde Büyük Verinin kullanımı veriye dayalı karar alma süreçlerinin geliştirilmesi ve hizmet kalitesinin artırılması açısından kritik bir öneme sahiptir. Günümüzde üretilen verinin tahmin edilemez boyutlara ulaşması nedeniyle bilginin depolanması, yönetimi, işlenmesi, güvenliği ve düzenlenmesi zorlaşmaktadır. Akıllı telefon uygulamaları, sensörler ve bulut bilişim çözümlerinin yaygınlaşmasıyla birlikte devletlerin veri üretme ve arşivleme oranları da artış göstermektedir. Devletler Büyük Veriyi toplayan, araştıran ve analiz eden yeni araçlardan kamu hizmeti sunumunda yararlanmaktadır. Kamu hizmetlerinde Büyük Verinin kullanımı, eğitim kalitesinin artırılması, işsizlik oranının azaltılması, emeklilik imkânlarının sağlanması, yardımların ihtiyaç sahiplerine ulaştırılması, trafikle ilgili canlı akış verileri temel alınarak trafik yoğunluğunun kontrol edilmesi ve ambulans hizmetlerinin iyileştirilmesi gibi birçok alanda vatandaşlara katma değerli hizmetler sunulmasına yardımcı olmaktadır. Ayrıca Büyük Veri analitiği e-devlet portalında sunulan hizmetlerin etkinliği ve verimliliğini artırabilmektedir. Büyük Veri bu çerçevede vatandaşlara sunulan hizmetlerin hızlı ve güvenilir olmasını sağlayarak akıllı şehirlerin geliştirilmesinde de kilit bir rol oynamaktadır.
c. Enerji Sektöründe Büyük Veri Kullanımı
Enerji sektöründe Büyük Veri uygulamaları kaynak ve iş gücü yönetiminde daha etkin bir yaklaşım sağlamakta, sorunların yaşanmadan önce tespit edilmesine ve hızlı bir şekilde gözden geçirilmesine yardımcı olmaktadır. Büyük Veri uygulamalarına en temel örnek enerji sektöründe, veri akışının sağlanamadığı geleneksel sayaçlar yerine, anlık ve sürekli veri akışını sağlayabilen akıllı sayaçların kullanılmasıdır. Bu sayaçların kullanılması müşterilerin enerji tüketim bilgilerine sürekli erişimi sağlamakta ve enerji altyapısı üzerinde daha etkin bir kontrol sağlamaktadır.
Enerji sektöründe sensörler, bulut bilişim teknolojileri, kablosuz ve ağ iletişimi uygulamalarının devreye girmesiyle birlikte büyük miktarda veri elde edilmektedir. Bu veri enerji üretim ve tüketim modellerinin dönüşümünde kritik bir rol oynamaktadır. Enerji Büyük Verisi, yalnızca akıllı sayaç okuma verilerini değil, aynı zamanda hava durumu verisi ve coğrafi bilgi sistemi gibi diğer kaynaklardan gelen verileri de kapsamaktadır. Örneğin, enerji üretim ve tüketim verisinin, coğrafi bilgi sistemleri verisinin ve hava durumu verisinin (sıcaklık, atmosferik basınç, nem, bulut örtüsü, rüzgâr hızı ve rüzgâr yönü) entegrasyonu, yenilenebilir enerji üretim cihazlarının yerleşim yerinin belirlenmesinde yol gösterici olmakta ve böylelikle enerji verimliliğini artırmaktadır
d. Yapay Zekanın Enerji Sektöründeki Potansiyeli
Yapay Zekâ, akıllı şebeke yönetimi, talep tahmini, yenilenebilir enerji optimizasyonu ve enerji tasarrufu alanlarındaki uygulamalarla enerji yönetimi üzerinde halihazırda önemli bir etkiye sahiptir. Yapay Zekâ destekli sistemler enerji arzını ve talebini dengeleyebilmekte, kullanım modellerini tahmin edebilmekte, yenilenebilir enerji kaynaklarını optimize edebilmekte ve enerji tasarrufu önlemleri önererek daha sürdürülebilir bir geleceğe katkı sunabilmektedir.
Yapay Zekâ ayrıca piller ve termal depolama çözümleri gibi enerji depolama sistemlerinin performansını ve verimliliğini artırmada da etkili olmaktadır. Yapay Zekâ destekli algoritmalar, geçmiş performans ölçümlerini ve sensörlerden gelen verileri analiz ederek şarj ve deşarj döngülerini optimize etmekte ve enerji depolama sistemlerinin ömrünü uzatmaktadır.
